اسناد مالکیت اراضی ساحلی
نوشته شده توسط گروه وکلای ملکی

اسناد مالکیت اراضی ساحلی چیست؟ توضیح کامل در مورد آن

شاید تاکنون در رابطه با اراضی ساحلی و اسناد مالکیت آن‌ها شنیده باشید و برایتان سوال پیش آمده باشد که منظور از اراضی فوق چیست و قانون اینگونه اراضی چگونه است؟در ادامه به بررسی معنا و مفهوم اراضی ساحلی و همچنین قانون و مقررات آن خواهیم پرداخت.

6 شهریور 1402
بروزرسانی: ۲۳ مرداد ۱۴۰۵
7 دقیقه
بدون دیدگاه

اسناد مالکیت اراضی ساحلی از جمله موضوعات مهم و حساس در حوزه حقوق املاک و اراضی است؛ زیرا مالکیت این اراضی به دلیل مجاورت با سواحل و ارتباط با منابع و انفال عمومی، تابع مقررات و محدودیت‌های خاصی است. ازاین‌رو، بررسی اعتبار اسناد مالکیت، نحوه صدور و انتقال آنها و همچنین حدود حقوق مالکانه در اراضی ساحلی، اهمیت زیادی دارد و می‌تواند از بروز اختلافات و دعاوی حقوقی میان اشخاص و نهادهای دولتی جلوگیری کند.

منظور از اراضی ساحلی چیست؟

اراضی ساحلی همانطور که از نامش نیز پیداست، به زمین‌هایی با عرض مشخص گفته می‌شود که در اطراف دریا و دریاچه یا خلیج قرار دارند. به عبارت دیگر نیز اراضی ساحلی همان زمین‌های ساحلی بوده که در خشکی اما در مجاورت دریا و دریاچه قرار گرفته‌اند. اینگونه اراضی هم بخشی از خشکی به حساب می‌آیند که تحت تأثیر دریا قرار گرفته و هم به عبارتی دیگر بخشی از دریا می‌باشند که تحت تأثیر خشکی قرار گرفته‌اند.

مناطق در بر دارنده اراضی ساحلی

اراضی ساحلی شامل اراضی خشک مجاور دریا، اراضی تحت تأثیر دریا قرار گرفته، مناطق جزری و مدی ‌و نواحی تحت جزری بالا فلان قاره می‌باشند.

عرض اراضی ساحلی

همانطور که اشاره شد، اراضی ساحلی دارای عرض مشخصی می‌باشند. اما عرض اینگونه اراضی به چه صورت است؟

مستندا به ماده ۲ قانون اراضی ساحلی، عرض اراضی ساحلی به شرح ذیل می‌باشد؛

  • عرض اراضی ساحلی دریای خلیج فارس و دریای عمان در بالاترین نقطه مد، ۲ کیلومتر از آخرین سطح پیشرفت آب دریا خواهد بود.
  • عرض اراضی مستحدثات دریای خزر مطابق با آخرین نقطه پیشرفت آب دریا در سال ۱۳۴۲، خط ترازی به ارتفاع ۱۵۰ سانتی متر از سطح آب می‌باشد.
  • عرض اراضی ساحلی دریاچه رضاییه، یک کیلومتر از آخرین سطح پیشرفت آب در سال ۱۳۵۳ می‌باشد.

مالکیت اراضی ساحلی

با توجه به موارد فوق‌الذکر، پرسشی که ممکن است برایتان مطرح گردد آن است که مالکیت اراضی فوق برای کیست؟

خواندن این مطلب
نکات حقوقی عقد اجاره و آشنایی صفر تا صد آن

لازم به ذکر است که اراضی ساحلی کاملا تحت تملک دولت بوده و هیچ یک از اشخاص عادی نیز حق درخواست ثبت اراضی فوق را به نام خویش نخواهند داشت.

درخواست ثبت اراضی ساحلی

با توجه به آنچه گفته شد، اراضی ساحلی تحت تملک دولت بوده و هیچ شخصی نیز حق ثبت اینگونه اراضی را نخواهد داشت. حال چنانچه شخصی نسبت به درخواست ثبت اراضی ساحلی اقدام نماید، تکلیف چیست؟

چنانچه درخواست ثبت اراضی ساحلی ارائه گردد، درخواست ابطال خواهد شد.

چنانچه املاک در سواحل تأسیس شوند، تکلیف چیست؟

در صورتی که املاک در سواحل تأسیس گردند، به جهت آنکه در اراضی منابع طبیعی می‌باشند، قطع به یقین حکم تخریب آن‌ها صادر خواهد گردید.

مالکیت دریای عمان و خلیج فارس

مستندا به ماده ۴ قانون اراضی ساحلی، مالکیت کلیه اراضی ساحلی دریای عمان و خلیج فارس و دریاچه رضاییه که تا تاریخ تصویب قانون فوق یعنی ۲۹ تیرماه سال ۱۳۵۹ به نام هیچ شخصی در دفتر املاک به ثبت نرسیده‌است، تحت مالکیت دولت خواهد بود.

حال مستندا به ماده ۵ همان قانون، چنانچه اراضی فوق در دفتر املاک به ثبت رسیده باشند و هیات وزرا نیز تشخیص دهد که اراضی فوق جهت طرح‌های عمومی مورد نیاز است، اراضی به تصرف طرح‌ فوق در خواهد آمد. حال در این صورت دو حالت بوجود می‌آید؛

  • متراژ زمین بیش از ۱۰۰۰ متر مربع باشد.
  • متراژ زمین کمتر از ۱۰۰۰ متر مربع باشد.

 

لازم به ذکر است که در حالت اول، یعنی چنانچه متراژ اراضی فوق مساحتی بیش از ۱۰۰۰ متر مربع داشته باشند، دقیقا مساحتی برابر با مساحت مازاد بر ۱۰۰۰ متر مربع اراضی فوق از نزدیک‌ترین منابع ملی آن محدوده به مالک واگذار خواهد گردید و چنانچه متراژ اراضی فوق کمتر از ۱۰۰۰ متر مربع باشد، ارزش ملک براساس قانون برنامه و بودجه معین گردیده و از دارایی طرح فوق به مالک پرداخت خواهد گردید.

خواندن این مطلب
وکالت فروش ملک ورثه ای با مشاوره وکیل به صورت صفر تا صد

امکان فروش یا اجاره دادن اراضی ساحلی

امکان فروش یا اجاره دادن اراضی ساحلی

همانطور که گفته شد، اراضی ساحلی عمومأ تحت مالکیت دولت قرار دارند. حال یکی  از ابهاماتی که گاها ممکن است در این خصوص مطرح گردد، آن است که آیا اصلا امکان فروش یا اجاره دادن اراضی فوق نیز میسر است یا خیر؟

در پاسخ باید گفت، بلی. مطابق با آیین نامه اجرایی قانون اراضی ساحلی، امکان فروش، اجاره دادن یا معاوضه اراضی ساحلی وجود دارد.

چه کسی مجاز به فروش اراضی ساحلی است؟

همانطور که گفته شد، اراضی ساحلی تحت مالکیت دولت بوده و تحت شرایطی نیز امکان فروش یا اجاره دادن یا معاوضه اینگونه اراضی وجود دارد. اما کدام ارگان‌ها مجاز به انجام اقدامات فوق هستند؟

منابع طبیعی و وزارت کشاورزی حق و امکان اقدام فوق را دارا هستند.

مجازات تخریب یا تجاوز به اراضی ساحلی

مستندا به ماده ۱۱ قانون اراضی ساحلی، چنانچه شخصی اقدام به تخریب اراضی ساحلی نموده یا به قصد تصرف به اراضی فوق یا به دریاچه‌ها و تالاب‌ها تجاوز نماید، مجازات وی خلع ید یا حبس ابد به مدت ۳ سال خواهد بود.

وکیل اسناد مالکیت اراضی ساحلی

در خصوص اراضی ساحلی و اسناد مالکیت آن‌ها صحبت کردیم. همانطور که شاهد بودید، اراضی ساحلی مطابق با قانون اراضی ساحلی عمومأ تحت مالکیت دولت خواهند بود. حال این میان طبیعتاً افراد بسیاری هستند که به هر جهت مدعی مالکیت اراضی فوق بوده یا متقاضی دریافت اسناد مالکیت اینگونه اراضی هستند. قانون اراضی ساحلی دارای قوانین و چالش‌های بسیاری می‌باشد که پیگیری روند آن توسط وکیل متخصص در این زمینه قطعا توصیه می‌گردد.

وکیل اسناد مالکیت اراضی ساحلی

مالکیت اراضی خالصانه و اراضی مستحدثه ساحلی

اراضی به سه دسته ملی ، زراعی و خالصانه و مستحدثات ساحلی می باشد

  • به لحاظ فقهی مالکیت اراضی متعلق به ولی فقیه است ، مالکیت افراد بر اراضی نیازمند به اجازه ولی فقیه و آبادانی زمین می باشد
  • از منظر حقوقی مالکیت اراضی ملی ، خالصه و مستحدثات ساحلی متعلق به دولت است ، لذا هر گونه تغییر در مالکیت اراضی نیاز به موافقت و مجوز دولتی می باشد
  • ماهیت اراضی خالصه و مستحدثات ساحلی عمومی و دولتی است بنابراین خرید و فروش آن با مجوز دولتی امکان پذیر می باشد
خواندن این مطلب
جعل اسناد ملکی و مجازات شخص جاعل و مدارک شکایت از آن

اراضی ساحلی در حقوق ایران

مالکیت اراضی بطور کلی در اختیار دولت می باشد که بر دو اصل مهم در حقوق عمومی است

  • بر اساس اصل ۴۵ قانون اساسی سواحل تحت اختیار حکومت اسلامی قرار دارد و متعلق به عموم مردم و منابع عمومی است
  • اصل حاکمیت ملی بر منابع طبیعی : طبق قانون ، نظارت بر منابع طبیعی مانند اراضی ساحلی به عهده دولت می باشد

اسناد مالکیت اراضی ساحلی

اسنادی که نشان دهنده مالکیت افراد بر بخشی از اراضی نزدیک به ساحل هستند مانند :

  • اسناد رسمی : اسنادی که بر اساس قوانین ثبت اسناد و املاک کشور صادر و اعتبار قانونی دارد

اسناد غیر رسمی : اسناد و مدارکی که در دفاتر اسناد رسمی ثبت نگردیده و عادی می باشند و اعتبار رسمی ندارند مانند مبایعه نامه هایی که ثبت رسمی نشدند

کلام پایانی…

چنانچه در خصوص اراضی ساحلی و قوانین و ضوابط گوناگون آن ابهام یا پرسشی در ذهن داشته یا نیاز به کمک یا راهنمایی و اخذ مشاوره از وکیل متخصص را دارید با وکلا و مشاورین متخصص گروه وکلای ملکی همراه باشید. مجموعه ما با برگیری از برترین وکلای ملکی متخصص در زمینه امور اراضی ساحلی در خدمت شما خوبان می‌باشد.

  • منظور از اراضی ساحلی چیست؟

اراضی ساحلی درواقع آن دسته از اراضی می‌باشند که در مجاورت دریا، دریاچه یا خلیج قرار گرفته و دارای عرض مشخصی نیز می‌باشند.

  • آیا امکان فروش یا اجاره دادن اراضی ساحلی وجود دارد؟

بلی. تحت شرایطی امکان فروش یا اجاره دادن اراضی فوق وجود داشته که در متن مقاله فوق مفصلا بدان پرداخته‌ایم.

 

نویسنده: گروه وکیل ملکی

4.7/5 - (4 امتیاز)

پیشنهاد می کنیم این مطالب را هم بخوانید

در صورت عدم پرداخت اجاره‌ بها چه کنیم؟ بررسی صفر تا صد آن

. یکی از رایج ترین این مشکلات عدم پرداخت اجاره بها توسط مستاجر به موجر است که سبب بروز اختلاف میان طرفین می گردد. در این مقاله از گروه وکلای ملکی تلاش می کنیم شما عزیزان را با عقد اجاره…

بازدید: 2851 نفر
۲۷ اسفند ۱۴۰۲
خواندن این مقاله

انواع سند ملکی و بررسی آن ها به صورت کامل

سند ملکی چیست؟ پیش از آشنایی با انواع سند ملکی بهتر است بدانیم اساسا سند ملکی چیست و تنظیم صحیح آن چه اهمیتی دارد. سند در معنای حقوقی هر گونه نوشته ای است که در محضر دادگاه در مقام دعوا…

بازدید: 2468 نفر
۲۷ اسفند ۱۴۰۲
خواندن این مقاله

اخذ سند مالکیت به نام ورثه در صورت اختلاف در تقسیم ارث

در این مقاله به طور ویژه به فرایند اخذ سند مالکیت به نام ورثه که مهمترین مرحله در رابطه با ارث و میراث املاک است، می پردازیم. اخذ سند مالکیت به نام ورثه چه زمانی…

بازدید: 2575 نفر
۱۵ مهر ۱۴۰۳
خواندن این مقاله

تبدیل سند عادی به رسمی به چه صورت می باشد؟

اسناد و تقسیم بندی آن اسناد از دید قانون گذار به دو دسته ذیل تقسیم بندی می شود: اسناد رسمی: اسنادی هستند که در اداره ثبت اسناد و املاک و یا دفاتر اسناد رسمی و یا در نزد سایر مامورین…

بازدید: 2192 نفر
۱۸ فروردین ۱۴۰۳
خواندن این مقاله

سوالات و نظرات شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *