علت اصرار قانون گذار بر این امر آن است که اسناد رسمی نسبت به اسناد عادی از اعتبار قانونی برخوردار بوده و از دید قانون، کسی که واجد سند رسمی باشد نسبت به مالکیت او انکار و تردیدی وارد نبوده و مالک رسمی مال محسوب شده است لذا در اینجاست که شخص خریدار، من باب اثبات حقی که نسبت به یک مال منقول یا غیر منقول داشته و به موجب انجام معامله ای که با فروشنده داشته مالکیت مالی را به دست آورده درصدد آن است که مالکیت خود را به موجب سند رسمی اثبات کند و الزام فروشنده ای را که با او معامله ای را در قالب یک سند عادی و مبایعه نامه ای انجام داده به آن وادارد که، اقدامات لازمه برای تنظیم رسمی سند انجام دهد.
اینکه چه زمانی شما به عنوان خواهان، باید این دعوی را تنظیم و الزام فروشنده را به تنظیم سند رسمی در دفتر خانه بخواهید کاملا وابسته به مفاد قرارداد و توافقی است که شما به عنوان متعاملین با یکدیگر داشته اید و زمان خاصی را برای تنظیم سند تعیین کرده اید در اینجاست که اگر فروشنده به هر دلیلی ممانعت از انجام این کار کرده و خلف وعده از مراجعه به دفترخانه کند شما خریدار می توانید دعوی الزام به تنظیم سند رسمی را حسب اینکه مربوط به مال منقول بوده یا غیر منقول که در اولی بایستی در دادگاه محل وقوع ملک و در مورد دوم دادگاه محل اقامت خوانده که صلاحیت رسیدگی به خواسته شما را داشته مطرح کنید.
در فرضی که شمای خریدار به عنوان خواهان، دادخواست حقوقی خود را به دادگاه تقدیم می کنید دادرس موظف به آن گردیده که تحقیقات اولیه را من باب صحت انجام معامله و اثبات مالکیت شما و اینکه آیا شما به عنوان خریدار به تعهدات خود از جمله پرداخت ثمن عمل کرده اید یا نه را انجام دهد و در صورت وارد بودن ادعای شما حکم به الزام خوانده به تنظیم سند را داده و او را وادار به آن کرده که به تعهدات خویش که در مفاد قرارداد به آن تصریح گردیده عمل و اقدامات لازمه تنظیم سند را انجام دهد در اینجا شخص خوانده ملزم به آن می گردد که ظرف مهلت ده روز دستور دادگاه را انجام دهد در غیر این صورت، واحد اجرای احکام دادگاه به دفترخانه دستور می دهد که کارهای انتقال سند را بدون آنکه نیازی به حضور خوانده باشد انجام دهد.
نکته: قانون گذار در ماده ۱۴۵ قانون اجرای احکام مدنی، صریحا به این موضوع پرداخته و بیان داشته در صورتی که مالکی، ملزم به تنظیم سند طبق مفاد قرارداد بوده ممانعت به عمل آورد و در دفترخانه حضور پیدا نکند نماینده دادگاه از جانب او سند انتقال را به نام خریدار امضا می نماید بدون آنکه نیازی به حضور خوانده باشد.
در بدوا امر، شمای خواهان ملزم به آن هستید در تاریخ مقرری که در ضمن مفاد قرارداد به آن اشاره شده در دفترخانه حضور یافته و الزام خوانده را به تنظیم سند رسمی بخواهید؛ اما در فرضی که فروشنده از حضور ممانعت کند شما بایستی گواهی عدم حضور او را از دفترخانه دریافت کنید این امر، بدین خاطر است که بر دادگاه احراز شود شما در تاریخ مقرر حضور یافته اید اما فروشنده از تعهدی که نسبت به شما داشته ممانعت به عمل آورده است و من باب این امر به درخواست شما برای صدور حکم قطعی به تنظیم سند در صورت وارد بودن دلائل و مستندات حکم دهد و خوانده را ملزم به آن کند که در دفترخانه حضور پیدا کند اما در صورتی که پس از ابلاغ حکم اجرایی برای تنظیم سند، باز هم مالک حضور نیافت مطابق ماده ۱۴۵ قانون اجرای احکام مدنی عمل می شود.
۱.زمانی که فروشنده، اقدام به فروش مال منقول یا غیر منقولی که حق مالکیتی نسبت به آن نداشته، کرده باشد و بر دادگاه محرز شود که انجام معامله از نظر قانونی اعتبار نداشته و فروشنده ای که مورد معامله را به خریداری انتقال داده هرگز مالک مال نبوده است به درخواست خریدار ترتیب اثر نداده و دعوی او را رد می کندو علت آن است که مالکی وجود ندارد که بتوان الزام او را به انتقال سند خواست.
۲.در جایی که مورد معامله اعم از ملک یا خودرو در بازداشت یا رهن باشد در اینجا دادگاه تا زمانی که از ملک بازداشتی، فک رهن نشود حکم نخواهد داد.
۳.در جایی که ملک مورد معامله فاقد سابقه ثبتی در دفاتر ثبت املاک کشور باشد و هیچ گونه ثبت رسمی نداشته باشد که در اینجا هم انتقال سند موضوعیتی ندارد که دادگاه به آن ترتیب اثر بدهد.
نتیجه گیری
ما در این مقاله به بررسی موضوع دعوی الزام به تنظیم سند رسمی که قرار است به طرفیت فروشنده ای که از انتقال کارهای سند مورد معامله با خریدار ممانعت به عمل می آورد و در دفتر خانه برای تنظیم سند رسمی حضور پیدا نمی کند مطرح شود مفصلا صحبت کردیم این بحث را زمانی شمای خریدار می توانید در دادگاه مطرح کنید که بر دادگاه محرز شود که عقد بیع واقع گردیده و فروشنده من باب انجام معامله، حق مالکیت را به شما انتقال داده است تا دادگاه به ادعای شما ترتیب اثر بدهد و فروشنده را به آن وادار کند که اقدامات لازمه برای تنظیم سندی که در بدوا امر به صورت عادی تنظیم شده است را انجام بدهد شما در این راستا می توانید از وکیل اثبات وقوع بیع مشاوره ی لازمه را دریافت کنید که ما در مقاله جداگانه به بررسی این موضوع پرداخته ایم.
پیشنهادات
ما در وکیل ملک، در تلاشیم به همکاری وکلا و مشاورین حقوقی زبده و با تجربه، بهترین خدمات را به افرادی که درگیر مشکلات حقوقی در حوزه ملک و فسخ قرارداد بوده اند ارائه دهیم شما می توانید از طریق راه های ارتباطی که در سایت به آن اشاره شده با ما در تماس باشید.
برخی از سوالات متداول
چه زمانی دعوی الزام به تنظیم سند رسمی از سوی خریدار قابل طرح است؟
این دعوی حقوقی، زمانی قابل طرح است که خریدار اثبات کند فروشنده ای که با او، ضمن مفاد قرارداد، تعهد کرده که کارهای انتقال سند را در دفترخانه انجام دهد و سند عادی را به سند رسمی تبدیل کند خلف وعده کرده و در دفترخانه حضور نیافته است.
چه مرجعی صلاحیت رسیدگی به دعوی الزام به تنظیم سند رسمی را دارد؟
حسب اینکه مورد معامله ای که قرار است کارهای انتقال سند آن در دفترخانه صورت پذیرد مال منقول باشد یا غیر منقول دادگاه محل اقامت خوانده و دادگاه محل وقوع ملک حسب مورد صلاحیت رسیدگی را خواهند داشت.
وکالت بلاعزل در فروش چیست؟ و در چه شرایطی از بین می رود؟ وکالت بلاعزل وکالتی است که به موجب آن موکل، شخصی را وکیل در انجام کاری می کند. مثلا به او وکالت می دهد که کارهای نقل و…
تنظیم سند رسمی چه اهمیتی دارد؟ در ابتدا بهتر است درباره اهمیت در اختیار داشتن سند رسمی برای املاک صحبت کنیم. تنظیم سند رسمی در معاملات مهمترین مرحله در نقل و انتقال آن ها به شمار می آید. زمانی که…
انفساخ قرارداد به چه معناست؟ انفساخ قرارداد یکی از راه های بر هم خوردن یک قرارداد است. منظور از انفساخ این است که در صورت تحقق برخی شرایط که در قانون برای قراردادها ذکر شده است، قرارداد منعقده به صورت…
جعل سند ملکی یکی از جرایم مهم در حوزه حقوقی و ملکی است که میتواند به تضییع حقوق مالکین منجر شود. این نوع جعل معمولاً شامل تغییر یا ساخت سند مالکیت، فروش ملک بدون اجازه صاحب اصلی، یا ایجاد اسناد…